Bất cứ du khách nào đến thăm nước Ý cũng một lần muốn tới thăm thành phố quyến rũ nhất nước này – Venice lãng mạn với những kênh rạch chằng chịt, với kiến trúc hài hòa, độc đáo như nhà thờ Basilica di San Marcovà quảng trường San Marco nổi tiếng.

Nổi bật trên quảng trường ngày đêm nườm nượp du khách là nhà thờ Basilica di San Marco – nhà thờ đẹp nhất, lộng lẫy và cầu kỳ nhất ở thành phố duyên dáng này.

Nằm ngay bên cạnh và được thông với lâu đài của quốc vương, nhà thờ Basilica di San Marco có mặt tiền hướng vào quảng trường cũng mang chính tên ông.

nhà thờ Basilica di San Marco

Mái vòm của năm ngọn tháp nhà thờ nhìn từ trên cao

Sự tích cuộc đời của thánh Marco kể rằng, trong chuyến đi từ Aquileia đến Roma, đúng lúc ông ở Rialto thì có mộng báo rằng sau này ông sẽ được chôn cất ở Venice. Và năm 828, khi hai lái buôn người Venice mang được thi thể ông từ Alexandria (Ai Cập) về đây thì quốc vương lúc bấy giờ của Venice là Guistiniano Particiaco đã cho xây dựng nhà thờ thứ nhất làm nơi an nghỉ của vị thánh này.

Để mang được thi hài của ông ra khỏi Ai Cập cũng khá gian nan, họ đã khôn khéo để thi thể ông nằm trong khoang chứa lợn mới mang được ra khỏi đất nước Hồi giáo vì người nước này luôn tránh xa con vật này.

Nhà thờ thứ nhất này được hoàn thành năm 832 nhưng đến năm 976 bị phá hủy nặng nề trong cuộc khởi nghĩa nhân dân chống lại quốc vương Pietro Cardinaio IV. Hài cốt của thánh Marco bị thất lạc trong quá trình xây dựng lại nhà thờ và mãi đến năm 1094 mới tìm lại được. Sự tích tìm lại được hài cốt của ông cũng ly kỳ và bí hiểm.

nhà thờ Basilica di San Marco

Tượng thánh San Marco và biểu tượng của thành phố Venice – sư tử vàng với đôi cánh

Mặt tiền của nhà thờ được chia làm hai phần. Phần dưới gồm năm cổng vòm với những hàng cột đá hoa cương có nhiều nguồn gốc khác nhau. Những bức phù điêu cầu kỳ tinh xảo giữa các cổng vòm và các hàng cột càng làm tăng thêm độ hoành tráng và lộng lẫy của mặt tiền nhà thờ. Tất cả có trên 2.600 cột (cả phía trong và phía ngoài nhà thờ) làm bằng đủ các loại đá như cẩm thạch, ngọc bích, pocfia (porphyr) và xéc-pen-tin (serpentine).

Ấn tượng hơn cả với tôi là năm bức tranh mosaic phía trên của năm cửa vòm. Hai bức tranh mosaic bên phải trên hai cửa vòm đầu tiên của Leopoldo dal Pozzo theo phác họa của Sebastiano Ricci. Hai bức họa này thể hiện quá trình mang thi thể của thánh Marco ra khỏi Alexandria cũng như khi mang được về đến Venice. Bức tranh mosaic trên vòm cửa chính của nhà thờ thể hiện ngày tận thế của thế giới (Apocalypse).

Bức tranh lâu đời nhất trong năm bức tranh mosaic ở đây nằm bên trên cửa vòm phía tay trái (cửa thánh Alipio) có niên đại năm 1260. Đây là bức tranh mosaic còn giữ lại được từ nhà thờ thứ nhất – nó thể hiện khung cảnh chôn cất thánh Marco. Bức tranh mosaic trên vòm cửa thể hiện sự tôn kính trước thánh tích của thánh Marco.

nhà thờ Basilica di San Marco

Bức họa mosaic của Sebastiano Ricci ở cổng vòm thứ hai bên trái phía ngoài thể hiện sự tôn kính trước thi thể thánh Marco

Giữa phần dưới và phần trên của mặt tiền nhà thờ là hành lang nơi du khách có thể lên để ngắm cảnh Venice cũng như quảng trường San Marco từ trên cao. Mặt tiền phía trên này của nhà thờ được trang trí bởi hàng loạt tượng tiên và các thánh cũng như nhiều phù điêu tinh xảo.

Bốn bức tranh mosaic thể hiện các tích trong kinh thánh xung quanh cửa sổ cực lớn càng làm mặt tiền nhà thờ thêm nổi bật trên quảng trường San Marco. Bốn con ngựa tọa lạc trên này là những bản copy của những con ngựa đồng nổi tiếng được mang về từ Constantinop (Istanbul ngày nay). Hiện chúng được trưng bày trong bảo tàng ở cung điện ngay bên cạnh nhà thờ. Phía trên cửa sổ giữa là con sư tử vàng, biểu tượng của thánh Marco.

nhà thờ Basilica di San Marco

Tượng 4 con ngựa bằng đồng hùng dũng trên mặt tiền nhà thờ

Vượt lên trên mái nhà thờ là năm mái vòm với năm tháp hình củ hành mang phong cách văn hóa Hồi giáo. Để chiêm ngưỡng năm mái vòm này hãy leo lên tháp Campanile cũng tọa lạc trên quảng trường San Marco.

nhà thờ Basilica di San Marco

Quảng trường nhà thờ San Marco lúc nào cũng ngập tràn du khách dù thời tiết nắng hay mưa và vào tất cả các mùa

Khách du lịch thông thường được vào nhà thờ qua cửa thánh Alipio (cửa phía tay trái). Bước qua cửa vào tiền sảnh nhà thờ du khách đã bị choáng ngợp trước những bức tranh mosaic tinh xảo và liền khối trên tường cũng như trên trần, tiền sảnh này dài 62m, rộng 6m và cao 7,35m và được phủ toàn bộ bằng mosaic từ thế kỷ thứ 13. Những bức tranh kể về sự tích trong kinh Cựu ước.

nhà thờ Basilica di San Marco

Những miếng ghép mosaic tinh tế và tỉ mỉ trên nền trần dát vàng rực rỡ

Nếu tiền sảnh nhà thờ đã choáng ngợp thì bên trong nhà thờ còn lộng lẫy hơn nữa. Cả nhà thờ, từ tường, trần cho đến dưới nền nhà đâu đâu cũng bắt gặp những bức tranh mosaic tinh xảo mà bức nào dường như cũng đẹp hơn bức kế tiếp. Các bức tranh được xếp trên nền trần dát bằng vàng có diện tích tổng cộng là 4.240m², vì vậy nhà thờ cũng có tên nhà thờ vàng.

nhà thờ Basilica di San Marco

Bàn thờ chính trong nhà thờ thật lộng lẫy và cầu kỳ

Đến Venice bạn hãy dành chút thời gian vào thăm nhà thờ có một không hai này, để thấy hết vẻ đẹp lộng lẫy của nó mà bằng lời khó ai có thể mô tả hết được.

Được miễn phí vé vào cửa thăm nhà thờ nhưng để tỏ lòng tôn kính nên ăn mặc tươm tất (không được mặc quần đùi, may ô hay váy áo quá ngắn) và phải gửi balô ở ngoài.
Không biết dừng lại đâu lâu để chiêm ngưỡng những bức tranh có một không hai, những di sản quý hiếm mà những nghệ nhân thuở xưa đã để lại cho nhân loại. Hàng triệu miếng mosaic nhỏ tí đủ các màu đã tạo nên những bức tranh hoành tráng và lộng lẫy. Một cảm giác mê mẩn xâm chiếm chúng tôi khi từng bước chậm rãi theo các đoàn du khách xê dịch từng bước để chiêm ngưỡng những bức tranh mosaic trên nền vàng óng ánh.

Có lẽ đặc biệt và kỳ công nhất là những bức tranh mosaic trên năm mái vòm của nhà thờ, thể hiện những tích về lễ ba ngôi, lễ thăng thiên, sự xuất hiện của Emanuel cũng như về cuộc đời của thánh John, của Đức mẹ đồng trinh Maria và tất nhiên của thánh Marco. Tất cả những bức tranh mang hơi hướm nền văn hóa byzantine mà Venice là một trong những trung tâm lớn của phương Tây.

Sự lộng lẫy với những chất liệu quý hiếm trong nhà thờ này cũng là biểu tượng về sức mạnh vô địch một thời của nước cộng hòa biển Venice.

nhà thờ Basilica di San Marco

Xứng danh là nhà thờ vàng

Bài, ảnh: NAM VINH (nguồn Tuoi Tre)