Ẩm thực Sơn La phong phú và nổi tiếng với các món ăn mang đậm nét dân tộc. Trong đó, có món rất đỗi quen thuộc với bà con, được chế biến từ các nguyên liệu rất dễ tìm như rau, măng,… Tưởng chừng như đơn giản, nhưng khi một lần được thưởng thức đặc sản Sơn La du khách không thể nào quên được hương vị đặc biệt của núi rừng Tây Bắc.
4 món đặc sản truyền thống ở Sơn La được chế biến từ măng
Một số dân tộc ở Sơn La từ xưa đã có lệ vào mùa măng, nhất là với các loại măng tre, vầu, bương, lay sẽ thực hiện các món ăn cho dịp Tết. Đây dần trở thành nét văn hóa độc đáo không thể thiếu mang đậm nét đặc trưng của núi rừng Tây Bắc. Sau đây, Du lịch Hoàn Mỹ xin giới thiệu đến du khách 4 món đặc sản Sơn La được làm từ măng.
Măng là nguyên liệu phổ biến dùng chế biến món ăn tại Sơn La.
Món măng chua
Món măng chua chủ yếu dùng măng vầu, bương thái nhỏ hoặc giã cho vào hũ ủ lên men. Măng chua chủ yếu để xào với các loại lòng lợn, gà và xào với thịt mỡ ăn đỡ ngấy.
Măng chua càng để lâu thì sẽ càng tăng độ chua.
Măng héo (Nó Héo)
Bà con Thái Trắng, đồng bào Mông ở Mộc Châu, Bắc Yên thường hay làm loại măng này. Măng héo làm từ măng chua. Măng chua vắt kiệt nước phơi nhiều ngày cho khô quắt lại, đem đồ xôi, rồi lại phơi thật khô, sau đó cho vào ống hay gói lá khô để dùng dần. Nó héo là một đặc sản. Món lòng xào chỉ cần cho một nắm “Nó Héo”, sẽ có vị chua ngon và rất thơm.
Một cân Nó Héo tốn hàng hũ măng chua và dùng được nhiều lần.
Măng ớt
Đây là đặc sản của đồng bào HMông ở Bắc Yên, Mộc Châu. Gióng non của măng lay lấy thật khéo cho sạch, lưu ý là không được rửa qua nước lã. Sau đó, đem ngâm như ngâm măng chua nhưng là ngâm với nước ớt để nguội, ớt chỉ thiên, một hũ có thể cho vài cân ớt tươi đun sôi.
Càng để lâu, món này sẽ càng chua và cay hơn nữa.
Măng này phải 1 – 2 tháng mới dùng, mới chua, và cay thì không gì cay hơn nữa, dùng ăn kèm các bữa ăn mùa đông góp phần chống lạnh rất tốt. Chỉ cần một miếng măng bằng đốt ngón tay trỏ, người ăn cay giỏi cũng chưa chắc xài hết nổi.
Món canh ULR (còn gọi là lom nhọk)
Ngày lễ, Tết của người Khơ Mú không thể thiếu được canh ULR, món này được chế biến từ các loại thịt chuột, chim, sóc sấy khô băm nhỏ trộn với hoa chuối, các loại rau thơm, ớt chỉ thiên (cá quả), mắc khén, bột gạo nếp cho vào ống tre, bương bánh tẻ, đổ nước vào đem đốt, như đốt cơm lam. Khi sôi lấy que tre vót nhọn sọc liên tục đến lúc nào nhuyễn thì thôi. Khi đổ ra bát nó sền sệt, sánh dùng xôi nếp nắm chấm quệt ăn rất thơm và ngon.
Món mọk
Món mọk này người Thái, Mường, Khơ Mú… đều hay làm nhưng mỗi dân tộc làm một kiểu khác nhau, ngon nhất vẫn là mọk của người Khơ Mú.
Cách ăn món này tương tự như món ULR.
Mọk được chế biến từ thịt gà, nếu gà to chỉ lấy cổ, cánh, bộ lòng mề là đủ băm nhỏ, ớt khô, mắc khén giã nhỏ, củ sả thái nhỏ, bột gạo nếp trộn với nhau cho vào lá chuối túm lại bỏ vào chõ xôi sôi lên. Khi chín cũng nhuyễn, sánh sền sệt như món chanh ULR.
